Tybet
Tybet, jest to region w Azji Środkowej, kiedyś Tybet był niepodległym państwem, a od 1949 roku anektowany przez Chiny. Przed okupacją Tybet składał sie z trzech prowincji (Amdo, Kham, Ü-Cang (dBu-gTsang)) i miał powierzchnię około 2,5 mln km². Tybetański Region Autonomiczny leży w górach i jego średnia wysokość wynosi około 4000-5000 metrów nad poziomem morza. Od strony południowej oraz zachodu jego granicę wyznaczają Himalaje, Karakorum oraz masyw Pamiru, a od północy przez Kunlun, Ałtyn-tag oraz Nanszan. Na terenie Tybetu swój początek biorą wielkie rzeki: Jangcy, Brahmaputra, Indus, Mekong oraz mniejsze – Saluin, Satledź, Kali Gandaki, Trisuli, Manas, Subansuri. Rozciągłość równoleżnikowa Tybetu to około 2500 km.
Stolicą Tybetu jest Lhasa, a polityczny przywódca to Dalajlama (obecnie przebywa na emigracji). Tybetańczycy posługują się językiem tybetańskim, w większości są to buddyści, mają wielowiekową kulturę i tradycję.
Początki Tybetu sięgają wędrówko ludów, które przybyły ze wschodnich obszarów Azji Środkowej i osiedliły się około V wieku na Wyżynie Tybetańskiej. Mieszkańcy dzisiejszej Birmy sa spokrewnieni z tybetańczykami.
Pierwszy znany z imienia król Tybetu, Natri Cempo, poddał on usankcjonowaniu pierwotną, szamanistyczną religię bön. Niektóre obrzędy, praktyczniedla tego wyznania przetrwały do dzisiejszego dnia tybetańskiej obyczajowości – dobrym przykładem jest chociażby tzw. Niebiański Pogrzeb. Wykonuje się go wyłącznie odnośnie do mnichów i polega on na pozostawieniu zwłok zmarłego sępom; kości, a inne nietknięte części ciała spala się.
VII wiek, Srong-Bcan-Sgam tworzy silne państwo, którego stolica znajduje się Lhasie i podbija ogromne obszary, zagrażając stolicy Chin, Indiom Mauriów i Nepalowi. Jego żony: księżniczka z Chin Wen Cheng i nepalska K'ri-bcun są odpowiedzialne za wprowadzenie do Tybetu buddyzmu, który kwitł do IX wieku, kiedy do władzy doszedł zwolennik bön, Langdarma. Dokonał się wtedy podział Tybetu na szereg niezależnych księstw feudalnych.
Tybet, to jedno z najsłabiej rozwiniętych regionów w Chinach. Jego główną gałąź gospodarki stanowi koczownicza hodowla jaków, owiec, kóz i wielbłądów a także myślistwo. Uprawiany jest też: Uprawia się jęczmień, grykę, rośliny strączkowe. Dość duże naczenie ma rzemiosło. Przemysł skupiony jest głównie wokół metalurgi oraz materiałów budowlanych jak i w sektorze spożywczym. W Tybecie znajdują się jedne z najbogatszych na świecie złoż chromu, miedzi, litu, żelaza, cynku i ołowiu oraz największe na świecie złoża uranu.
|